Kẽm là một khoáng chất thiết yếu, tham gia vào nhiều quá trình quan trọng trong cơ thể như hoạt động của hệ miễn dịch, tổng hợp protein, DNA và quá trình lành vết thương. Nam giới trưởng thành cần khoảng 11 mg kẽm mỗi ngày. Khi chế độ ăn không cung cấp đủ hoặc cơ thể hấp thu kẽm kém, tình trạng thiếu kẽm có thể xảy ra và gây ra nhiều biểu hiện khác nhau.

Vậy thiếu kẽm ở nam giới có biểu hiện gì, nguyên nhân do đâu và nên bổ sung kẽm như thế nào? Cùng ONFIT tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.

Kẽm có vai trò gì đối với nam giới?

Kẽm là khoáng chất cơ thể cần với lượng nhỏ nhưng có vai trò trong nhiều chức năng sinh học. Kẽm tham gia vào quá trình tổng hợp DNA và protein, hỗ trợ hoạt động bình thường của hệ miễn dịch và góp phần vào quá trình lành vết thương.

Đối với nam giới, kẽm cũng được tìm thấy ở nhiều mô trong cơ thể, bao gồm cơ, da, xương và tinh hoàn. Vì vậy, duy trì lượng kẽm đầy đủ thông qua chế độ ăn uống là một phần quan trọng của dinh dưỡng và sức khỏe tổng thể.

Lưu ý: Kẽm không phải là “thuốc tăng sinh lý” và việc bổ sung thêm kẽm khi cơ thể đã đáp ứng đủ nhu cầu không đồng nghĩa với việc sức khỏe nam giới sẽ được cải thiện thêm.

Thiếu kẽm ở nam giới có biểu hiện gì?

Các dấu hiệu thiếu kẽm có thể không đặc hiệu và dễ nhầm với nhiều vấn đề sức khỏe khác. Một số biểu hiện thường được đề cập gồm:

1. Dễ mệt mỏi, cơ thể uể oải

Khi thiếu kẽm, một số người có thể cảm thấy cơ thể kém khỏe, thiếu năng lượng hoặc giảm cảm giác thèm ăn. Tuy nhiên, mệt mỏi là triệu chứng có thể xuất hiện trong rất nhiều tình trạng khác nhau nên không thể chỉ dựa vào dấu hiệu này để kết luận thiếu kẽm.

Nếu tình trạng mệt mỏi kéo dài, bạn nên xem xét tổng thể chế độ ăn uống, giấc ngủ, mức độ vận động và các yếu tố sức khỏe khác.

2. Giảm cảm giác thèm ăn

Chán ăn hoặc giảm cảm giác thèm ăn có thể xuất hiện khi cơ thể thiếu kẽm. Đây cũng là một trong những biểu hiện được ghi nhận trong các tài liệu về thiếu kẽm.

Tuy nhiên, giảm cảm giác thèm ăn cũng có thể xuất phát từ stress, bệnh lý tiêu hóa, thay đổi chế độ ăn hoặc nhiều nguyên nhân khác.

3. Giảm khả năng cảm nhận vị giác và khứu giác

Một biểu hiện đáng chú ý của thiếu kẽm là suy giảm vị giác hoặc khứu giác. NIH cho biết thiếu kẽm có thể gây mất hoặc giảm khả năng cảm nhận mùi vị ở nhiều độ tuổi.

Nếu bạn đột nhiên nhận thấy thức ăn có vị nhạt hơn bình thường hoặc khó nhận biết mùi, không nên mặc định nguyên nhân là thiếu kẽm. Đây là triệu chứng có nhiều nguyên nhân khác nhau.

4. Rụng tóc

Thiếu kẽm có thể liên quan đến rụng tóc hoặc thay đổi tình trạng tóc.

Tuy nhiên, rụng tóc thường gặp hơn nhiều do các yếu tố khác như di truyền, stress, thay đổi nội tiết, chế độ ăn thiếu năng lượng hoặc thiếu một số dưỡng chất khác.

Do đó, nếu rụng tóc kéo dài hoặc xảy ra bất thường, nên tìm hiểu nguyên nhân thay vì tự bổ sung kẽm với liều cao.

5. Vết thương lâu lành hơn

Kẽm có vai trò trong quá trình sửa chữa mô và lành vết thương. Khi thiếu kẽm, quá trình này có thể bị ảnh hưởng.

Nếu nhận thấy các vết thương thông thường mất nhiều thời gian để lành hơn bình thường, đây có thể là một dấu hiệu cần lưu ý, nhưng cũng cần xem xét các yếu tố khác như dinh dưỡng, tuần hoàn và tình trạng sức khỏe tổng thể.

6. Dễ mắc các vấn đề nhiễm trùng hơn

Kẽm đóng vai trò quan trọng đối với hoạt động bình thường của hệ miễn dịch. Tình trạng thiếu kẽm có thể ảnh hưởng đến chức năng miễn dịch và khả năng đáp ứng của cơ thể.

Tuy nhiên, thường xuyên bị cảm cúm hoặc nhiễm trùng không đồng nghĩa chắc chắn với thiếu kẽm. Cần đánh giá tổng thể tình trạng dinh dưỡng và sức khỏe.

Thiếu kẽm có ảnh hưởng đến sinh lý nam không?

Đây là vấn đề nhiều nam giới quan tâm.

Kẽm có mặt ở nhiều mô của cơ thể, bao gồm tinh hoàn, và đóng vai trò trong nhiều quá trình sinh học. Tuy nhiên, không nên hiểu rằng cứ có biểu hiện sinh lý giảm là do thiếu kẽm.

Sức khỏe sinh lý nam giới chịu ảnh hưởng bởi rất nhiều yếu tố như:

• Tuổi tác
• Giấc ngủ
• Stress
• Chế độ dinh dưỡng
• Hoạt động thể chất
• Rượu bia và thuốc lá
• Cân nặng
• Các bệnh lý nền
• Nội tiết và sức khỏe tổng thể

Vì vậy, nếu đang gặp vấn đề sinh lý kéo dài, nam giới không nên tự xác định nguyên nhân là thiếu kẽm mà nên tìm kiếm tư vấn từ bác sĩ hoặc chuyên gia y tế.

Những ai có nguy cơ thiếu kẽm?

Không phải nam giới nào cũng có nguy cơ thiếu kẽm như nhau.

Một số nhóm có thể gặp khó khăn trong việc cung cấp hoặc hấp thu đủ kẽm gồm người có một số bệnh lý đường tiêu hóa, từng phẫu thuật đường tiêu hóa, sử dụng rượu bia nhiều hoặc có chế độ ăn hạn chế các thực phẩm giàu kẽm.

Đối với người ăn chay, một số thực phẩm thực vật có chứa phytate có thể làm giảm khả năng hấp thu kẽm, vì vậy cần chú ý xây dựng chế độ ăn đa dạng và cân đối.

Nam giới cần bao nhiêu kẽm mỗi ngày?

Theo NIH Office of Dietary Supplements, nam giới trưởng thành cần khoảng 11 mg kẽm mỗi ngày. Nhu cầu có thể thay đổi theo độ tuổi và tình trạng sinh lý.

Một số thực phẩm giàu kẽm có thể bổ sung vào chế độ ăn gồm:

• Hàu và các loại hải sản
• Thịt đỏ
• Thịt gia cầm
• Cá
• Trứng
• Sữa và các sản phẩm từ sữa
• Các loại đậu
• Các loại hạt
• Ngũ cốc nguyên hạt

Trong đó, hàu là một trong những nguồn thực phẩm tự nhiên rất giàu kẽm.

Có nên bổ sung kẽm bằng thực phẩm bổ sung?

Ưu tiên đầu tiên vẫn là xây dựng chế độ ăn uống đa dạng để cung cấp đầy đủ dưỡng chất.

Trong trường hợp chế độ ăn không đáp ứng đủ nhu cầu hoặc thuộc nhóm có nguy cơ thiếu hụt, thực phẩm bổ sung chứa kẽm có thể là một lựa chọn để tham khảo. Tuy nhiên, nên xem xét tổng lượng kẽm nhận được từ tất cả nguồn trước khi sử dụng.

👉 Tham khảo các sản phẩm bổ sung kẽm tại ONFIT: 

Bổ sung quá nhiều kẽm có tốt không?

Không. Nhu cầu kẽm của cơ thể không có nghĩa là càng bổ sung nhiều càng tốt.

Theo NIH, giới hạn dung nạp tối đa đối với người trưởng thành là 40 mg kẽm/ngày từ tất cả các nguồn, trừ trường hợp sử dụng dưới sự theo dõi của nhân viên y tế.

Bổ sung kẽm quá nhiều có thể gây:

• Buồn nôn
• Chóng mặt
• Đau đầu
• Khó chịu ở dạ dày
• Nôn
• Giảm cảm giác thèm ăn

Nếu sử dụng lượng kẽm cao trong thời gian dài, cơ thể còn có thể bị giảm hấp thu đồng, ảnh hưởng đến sức khỏe.

Vì vậy, không nên tự ý tăng liều kẽm chỉ vì nghĩ rằng càng nhiều sẽ càng tốt cho sức khỏe nam giới.

Khi nào nên đi kiểm tra?

Các triệu chứng như mệt mỏi, rụng tóc, chán ăn, giảm vị giác hoặc thường xuyên gặp vấn đề sức khỏe không phải dấu hiệu đặc hiệu của thiếu kẽm và có thể xuất hiện do nhiều nguyên nhân khác.

Nếu các biểu hiện kéo dài, xuất hiện đồng thời nhiều triệu chứng hoặc bạn thuộc nhóm có nguy cơ thiếu kẽm, hãy trao đổi với bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng để được đánh giá phù hợp. NIH cũng lưu ý rằng các triệu chứng của thiếu kẽm có thể trùng với nhiều vấn đề sức khỏe khác.

Câu hỏi thường gặp về thiếu kẽm ở nam giới

Thiếu kẽm ở nam giới có gây rụng tóc không?

Thiếu kẽm có thể liên quan đến rụng tóc, nhưng rụng tóc có rất nhiều nguyên nhân khác nhau. Không nên chỉ dựa vào tình trạng rụng tóc để kết luận cơ thể thiếu kẽm.

Nam giới trưởng thành cần bao nhiêu kẽm mỗi ngày?

Nam giới trưởng thành cần khoảng 11 mg kẽm/ngày theo khuyến nghị của NIH.

Hàu có phải thực phẩm giàu kẽm không?

Có. Hàu là một trong những nguồn thực phẩm tự nhiên giàu kẽm, bên cạnh thịt, hải sản và một số loại hạt, đậu.

Uống kẽm càng nhiều có càng tốt không?

Không. Bổ sung quá nhiều kẽm có thể gây tác dụng không mong muốn và ảnh hưởng đến hấp thu đồng. Người trưởng thành có giới hạn dung nạp tối đa 40 mg/ngày từ tất cả các nguồn, trừ trường hợp có chỉ định y tế.

Có thể chỉ dựa vào triệu chứng để biết mình thiếu kẽm không?

Không. Các biểu hiện của thiếu kẽm không đặc hiệu và có thể xuất hiện trong nhiều tình trạng khác. Nếu nghi ngờ thiếu kẽm, nên được nhân viên y tế đánh giá thay vì tự chẩn đoán.

Kết luận

Thiếu kẽm ở nam giới có thể biểu hiện qua nhiều dấu hiệu như giảm cảm giác thèm ăn, rụng tóc, giảm vị giác hoặc khứu giác, vết thương lâu lành và ảnh hưởng đến chức năng miễn dịch. Tuy nhiên, những dấu hiệu này không đặc hiệu và không thể dùng riêng lẻ để xác định tình trạng thiếu kẽm.

Nam giới trưởng thành nên hướng đến chế độ ăn đa dạng, cung cấp khoảng 11 mg kẽm mỗi ngày, đồng thời tránh tự ý sử dụng kẽm với liều cao trong thời gian dài.

Nguồn tham khảo: NIH Office of Dietary Supplements – Zinc Fact Sheet; MSD Manual – Zinc Deficiency.